Australijska „edukatorka seksualna” wywołała ożywioną debatę w internecie, sugerując, że rodzice powinni pytać swoje dzieci o zgodę przed zmianą pieluch.
Deanne Carson argumentuje, że „kultura zgody” powinna zaczynać się od urodzenia – twierdzenie, które wprawiło wiele osób w konsternację, a jeden z komentujących żartobliwie zapytał, czy powinni również „uzyskać zgodę kota przed czyszczeniem jego kuwety”.
Wraz z dynamicznymi zmianami we współczesnym rodzicielstwie, dyskusje na temat zgody rozszerzyły się na nieoczekiwane obszary, w tym rutynowe zmiany pieluch.
Na pierwszy rzut oka pomysł proszenia niemowlęcia o pozwolenie może wydawać się nierealny, zwłaszcza że niemowlęta nie potrafią mówić. Carson podkreśla jednak, że jej propozycja nie polega na otrzymaniu konkretnej odpowiedzi, a raczej na budowaniu fundamentów autonomii cielesnej i pełnych szacunku interakcji.
Carson, która w internecie opisuje siebie jako „edukatorkę seksualną, mówczynię i autorkę”, twierdzi, że modelowanie zgody od urodzenia pomaga nauczyć dzieci już na wczesnym etapie, że ich ciała zasługują na szacunek.
Sugeruje, aby rodzice opisywali swoje działania — na przykład: „Teraz zmienię ci pieluchę, dobrze?” — a następnie na chwilę zatrzymali się, aby zaobserwować mowę ciała lub sygnały wysyłane przez dziecko.
Zachęcanie do komunikacji i budowania zaufania.
Według Carson, celem nie jest czekanie na słowne „tak”, ale wzmocnienie pełnej szacunku wymiany zdań między rodzicem a dzieckiem.
„Oczywiście, dziecko nie zareaguje: »Tak, mamo, proszę zmienić mi pieluchę«” – powiedziała australijskiej stacji ABC. „Ale pozostawienie chwili na kontakt wzrokowy lub mowę ciała pokazuje dziecku, że jego reakcja jest doceniana”.
Specjaliści pediatrii często podkreślają znaczenie wsłuchiwania się w niewerbalne sygnały dziecka, takie jak gaworzenie czy ruchy, dla wspierania zdrowej komunikacji. Podejście Carsona włącza pojęcie zgody do tej praktyki, pomagając dzieciom uświadomić sobie, co się z nimi dzieje.
Reakcja i krytyka
Nie wszyscy się z tym zgadzają. Wielu krytyków twierdzi, że niemowlęta są po prostu za małe, by w ogóle zrozumieć istotę zgody.
Rowan Dean, redaktor naczelny australijskiego „The Spectator”, odrzucił ten pomysł jako „lewackie szaleństwo”.
Felietonista i psycholog zajmujący się rodzicielstwem John Rosemond poszedł jeszcze dalej, nazywając propozycję Carsona „najbardziej dziwacznym pomysłem wszech czasów”. W „Reno Gazette Journal” napisał, że kiedyś taka rada zostałaby uznana za „szalomową”, dodając, że może prowadzić do dezorientacji i dysfunkcji w rodzinach.
Użytkownicy mediów społecznościowych byli jeszcze bardziej szczerzy, wyśmiewając podejście Carson i podważając jej kompetencje.
Ktoś napisał: „Jeśli dziecko płacze, bo ma pełną pieluszkę… to jest zgoda. Właściwie to raczej żądanie”.
Inny użytkownik skomentował: „Tak zwany 'ekspert’, który uważa, że rodzice potrzebują pozwolenia na zmianę pieluchy, najwyraźniej nie ma żadnego doświadczenia w opiece nad dziećmi”.
Inni porównywali to do absurdalnych scenariuszy, takich jak konieczność uzyskania zgody zwierzęcia przed posprzątaniem po nim, a niektórzy nazywali ten pomysł niebezpiecznym lub nieodpowiedzialnym, ponieważ pozostawienie dziecka w brudnej pieluszce może być uznane za zaniedbanie.
Głosy wsparcia
Mimo negatywnej reakcji niektórzy bronili Carson, twierdząc, że jej intencja – promowanie szacunku i komunikacji – była słuszna, nawet jeśli przykład był ekstremalny.
Jeden z użytkowników napisał: „Jestem zdumiony negatywnym nastawieniem. Niemowlęta i małe dzieci komunikują się na długo, zanim zaczną mówić. Nawet jeśli się myli, co w tym złego, że okazuje szacunek?”.
Inny dodał: „Myślę, że chce rozpocząć dyskusję o zgodzie dzieci, ale odnosząc ją do niemowląt, podważa swój punkt widzenia. Niemowlęta nie potrafią wyrażać zgody – ich bezpieczeństwo jest ważniejsze od wszystkiego”.
Trzeci komentujący zgodził się z ogólnym przesłaniem Carsona: „Rozmowa z dzieckiem jest łatwa. Stworzenie domowej atmosfery opartej na zgodzie również jest proste”.
Najważniejszy wniosek
Choć opinie pozostają mocno podzielone, wielu zgadza się, że bycie uważnym i komunikatywnym wobec niemowląt ma wartość – niezależnie od tego, czy jest to postrzegane jako „zgoda”, czy nie.
Ostatecznie to, czy rodzice zdecydują się poprosić o zgodę, zależy od ich osobistego stylu wychowania. Dla niektórych to kolejny sposób na zbudowanie pełnej szacunku i troski więzi. Dla innych samo reagowanie na sygnały i potrzeby dziecka jest więcej niż wystarczające.
