Jan Sznajder, wybitny malarz, rzeźbiarz, pisarz, poeta i kombatant, zmarł 15 lutego w wieku 93 lat. Jego odejście oznacza koniec pewnej epoki w polskiej sztuce i kulturze, a także pozostawia głęboką pustkę w sercach wszystkich, którzy mieli okazję znać jego twórczość i osobowość. Jan Sznajder był człowiekiem o niezwykłej wrażliwości i niezłomnej postawie, który przez całe życie pozostawał wierny swoim wartościom, niezależnie od trudności, jakie napotkał na swojej drodze. Prezydent Konina w mediach społecznościowych wyraził głębokie współczucie i oddał hołd artyście, podkreślając jego wkład w rozwój kultury miasta, wychowanie pokoleń młodych artystów oraz rolę strażnika pamięci historycznej.
Urodzony w 1933 roku w Lądku na terenie Wielkopolski, Jan Sznajder od młodości angażował się w działalność patriotyczną. W okresie II wojny światowej i tuż po niej działał w Konspiracyjnym Wojsku Polskim Armii Krajowej. Za swoją działalność został aresztowany i skazany na 12 lat więzienia. Przebywając w więzieniu, nie stracił ducha i determinacji, a jego niezłomność pozostała znakiem rozpoznawczym na całe życie. Ze względu na zły stan zdrowia został warunkowo zwolniony w 1955 roku, jednak warunki polityczne uniemożliwiały mu podjęcie studiów wyższych. W 1959 roku ukończył Studium Plastyczne w Warszawie, a jego edukacja artystyczna otworzyła drzwi do działalności twórczej, która na zawsze wpisała go w historię polskiej sztuki.
Początkowo Sznajder zajmował się malarstwem, tworząc obrazy pełne głębi i emocji, które odbijały zarówno jego doświadczenia, jak i obserwacje świata. W latach 70. i 80. poszerzył swoją działalność artystyczną o rzeźbę w drewnie, tworząc prace, które zachwycały precyzją, wrażliwością i wyraźnym indywidualnym stylem. Jego dzieła cechowała zarówno oryginalność, jak i głębokie zakorzenienie w tradycji regionalnej. Sznajder był również zaangażowany w rozwój kultury w Koninie, prowadząc pierwszą w historii miasta pracownię plastyczną dla dzieci i młodzieży przy Domu Kultury. Dzięki jego inicjatywie młodzi ludzie mogli odkrywać swoje talenty i rozwijać umiejętności pod okiem doświadczonego artysty.
Nie ograniczał się tylko do edukacji artystycznej. Publikował wspomnienia więzienne i wiersze, ilustrował książki lokalnych autorów, a także tworzył scenografie teatralne. Był współtwórcą, scenografem i aktorem w kabarecie „Koński Ogon”, który stał się jednym z ważnych punktów kulturalnych regionu. W dworku w Posoce, gdzie mieszkał ze swoją partnerką Bohdaną Czerwińską, założył i prowadził Muzeum Sztuki Ludowej, tworząc przestrzeń, w której historia, tradycja i sztuka łączyły się w niezwykły sposób. Dzięki jego wysiłkom lokalna społeczność zyskała nie tylko miejsce do obcowania ze sztuką, ale także centrum edukacyjne, w którym młodsze pokolenia mogły poznawać kulturę i historię regionu.
Życie Jana Sznajdra było nierozerwalnie związane z historią Polski i jej przemianami. Jego doświadczenia z okresu stalinowskiego i działalność w Armii Krajowej ukształtowały jego charakter i wpłynęły na całe życie twórcze. Nigdy nie uległ kompromisom w kwestii wartości, które były dla niego fundamentalne. Jego postawa była przykładem odwagi, niezłomności i wierności ideałom, co czyniło go wzorem nie tylko dla młodych artystów, ale również dla całej społeczności lokalnej.
Jan Sznajder był wielokrotnie honorowany za swoje dokonania. Otrzymał m.in. Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski oraz odznakę „Za Zasługi dla Miasta Konina”. W 2025 roku powstał film dokumentalny poświęcony artyście pt. „Jan Sznajder. Niezwykły człowiek w niezwykłym miejscu”, którego autorami są koniński filmowiec i dziennikarz Waldemar Domski oraz jego córka Agata Domska. Film przedstawia nie tylko artystyczną drogę Sznajdra, ale również jego wkład w rozwój lokalnej kultury oraz nieustającą pasję do tworzenia.
Po śmierci artysty w mediach społecznościowych pojawiły się liczne wyrazy szacunku i uznania. Miejska Biblioteka Publiczna im. Zofii Urbanowskiej w Koninie podkreśliła, że wraz z odejściem Jana Sznajdra skończyła się pewna epoka. Jego życie i twórczość pozostaną jednak na zawsze źródłem inspiracji dla kolejnych pokoleń. Jan Sznajder pozostawił po sobie nie tylko dzieła sztuki, ale także świadectwo niezwykłego człowieka, którego pasja, wiedza i wrażliwość kształtowały kulturę regionu przez dziesięciolecia. Jego wkład w edukację artystyczną, działalność literacką i muzyczną, a także w życie społeczne Konina, uczynił go postacią wyjątkową, której pamięć będzie pielęgnowana przez lata.
Jan Sznajder odejdzie z tego świata fizycznie, ale jego dziedzictwo pozostanie żywe – w obrazach, rzeźbach, słowach i w sercach tych, którzy mieli szczęście go znać. Był artystą, nauczycielem, kombatantem i strażnikiem historii, człowiekiem, który przez całe życie inspirował innych swoją twórczością, oddaniem wartościom i nieprzejednaną pasją. Jego życie jest dowodem na to, że prawdziwa sztuka i odwaga idą zawsze w parze, a prawdziwi mistrzowie pozostają w pamięci na zawsze.
