Polskie kino w 2025 roku nie było jednorodne — i to zdecydowanie działa na jego korzyść. Spośród wielu premier wybrałam siedem filmów, które poruszyły mnie najmocniej. Jedne wstrząsały, inne wzruszały, a były też takie, które dawały po prostu czystą przyjemność z oglądania. To produkcje, o których nie zapomina się wraz z napisami końcowymi i które prowokują do rozmów, zamiast jedynie zaliczać je na liście obejrzanych tytułów. Jeśli któryś z nich wam umknął, to idealny moment, by nadrobić zaległości.
Nie był to jednak najmocniejszy rok dla polskiej kinematografii. Kilka długo wyczekiwanych produkcji — w tym „Chopin, Chopin!” czy „Zamach na papieża” — okazało się rozczarowaniem, nie spełniając ani artystycznych ambicji twórców, ani oczekiwań widzów. Mimo to trudno mówić o roku straconym. Obok filmowych zawodów pojawiły się świeże i odważne propozycje, które autentycznie poruszały, prowokowały dyskusje i przyciągały publiczność. Wystarczy wspomnieć nagrodzonych w Gdyni „Ministrantów” czy „Światłoczułą”, która udowodniła, że wciąż można opowiedzieć współczesną, piękną historię o miłości.
Rok 2025 przyniósł także bezdyskusyjny hit frekwencyjny. „Dom dobry” Wojciecha Smarzowskiego okazał się nie tylko ogromnym sukcesem kasowym, ale przede wszystkim jednym z najmocniejszych społecznych komentarzy ostatnich lat. Wstrząsający film otworzył szeroką debatę na temat przemocy domowej i zmusił widzów do konfrontacji z problemem, o którym wciąż mówi się zbyt rzadko.
W zestawieniu znalazło się siedem najlepszych polskich filmów 2025 roku — zarówno produkcje zrealizowane w ostatnich dwunastu miesiącach, jak i tytuły z 2024 roku, które dopiero teraz doczekały się premiery. Uwzględniono zarówno kino, jak i platformy streamingowe, a kolejność filmów jest całkowicie przypadkowa.
1. Dom dobry, reż. Wojciech Smarzowski
Wojciech Smarzowski ponownie udowadnia, że jest w znakomitej formie. „Dom dobry” to poruszający film o przemocy domowej, który bez żadnej taryfy ulgowej pokazuje piekło, jakie mąż potrafi zgotować żonie. Nie chodzi tu o samą brutalność, lecz o uświadomienie widzom, że podobne dramaty rozgrywają się tu i teraz — w tysiącach polskich domów. Historia Gośki i Grześka zaczyna się jak wiele innych: od zakochania, bombardowania miłością i obietnic bezpieczeństwa. Po ślubie iluzja szybko pęka, a codzienność bohaterki zamienia się w nieustający koszmar.
Smarzowski ani na moment nie odwraca kamery, konsekwentnie pokazując przemoc w jej najbardziej skrajnej formie, by wstrząsnąć widzem i zmusić go do konfrontacji z tematem. To nie epatowanie sadyzmem — jak sugerowali niektórzy krytycy — lecz kino szczere, bolesne i potrzebne. Brutalne, bo taka jest sama przemoc, a jednocześnie głęboko empatyczne wobec ofiary. „Dom dobry” to jeden z najważniejszych polskich filmów ostatnich lat, wzmocniony znakomitymi kreacjami Agaty Turkot i Tomasza Schuchardta.
2. Światłoczuła, reż. Tadeusz Śliwa
Agata, grana przez Matyldę Giegżno, od dziecka jest niewidoma. Pracuje z młodzieżą w ośrodku wychowawczym i doświadcza świata wszystkimi pozostałymi zmysłami. Robert, w którego wciela się Ignacy Liss, to ceniony fotograf, który mimo zawodowych sukcesów zmaga się z poczuciem wewnętrznej pustki. Ich spotkanie podczas sesji zdjęciowej staje się początkiem relacji, która zmusza ich oboje do zmierzenia się z własnymi lękami, ograniczeniami i emocjami.
„Światłoczuła” okazuje się rzadkim przykładem udanego, współczesnego polskiego melodramatu — czułego, zmysłowego i pełnego emocji, a jednocześnie wolnego od kiczu i taniej egzaltacji. Choć film miejscami sięga po znane schematy, a sama historia nie zaskakuje oryginalnością, broni się szczerością, wrażliwością i znakomitym aktorstwem. Matylda Giegżno bezsprzecznie dominuje na ekranie, nadając opowieści autentyczność i głębię. To dowód na to, że polskie kino wciąż potrafi opowiadać piękne i prawdziwe historie miłosne.
3. Ministranci, reż. Piotr Domalewski
Grupa nastoletnich ministrantów, zmęczona obojętnością dorosłych i kościelnych instytucji wobec społecznych niesprawiedliwości, postanawia wziąć sprawy w swoje ręce. Uzbrojeni w młodzieńczy bunt, własną interpretację Pisma Świętego i kominiarki, zakładają podsłuch w konfesjonale, by „lepiej poznać” swoich sąsiadów. Niewinna z pozoru zabawa w wymierzanie sprawiedliwości szybko jednak wymyka się spod kontroli.
Piotr Domalewski, twórca znakomitej „Cichej nocy”, opowiada o młodych ludziach balansujących na cienkiej granicy między dobrem a złem — bez moralizowania, za to z dużą empatią i zrozumieniem. Historię niosą świetne, naturalne kreacje młodych aktorów, którzy łączą autentyczność z wyczuciem humoru i lekkością.
„Ministranci” to świeże spojrzenie na kino o Kościele i o Polakach — bliższe ludziom i ich codziennym problemom, pozbawione łopatologii i kolejnego obrazu ponurej, przygnębiającej rzeczywistości. Jest tu miejsce na optymizm, ironię i odrobinę pazura, które sprawiają, że film długo zostaje w pamięci.
4. „Dziewczyna z igłą”, reż. Magnus von Horn
Duńsko-polsko-szwedzki dramat Magnusa von Horna, mieszkającego w Polsce szwedzkiego reżysera, inspirowany historią seryjnej morderczyni Dagmar Overbye, okazał się jednym z największych artystycznych osiągnięć roku nad Wisłą — mimo że formalnie pozostaje „jedynie” rodzimą koprodukcją. To kino bezkompromisowe, odważne i niezwykle sugestywne.
Akcja filmu rozgrywa się w Kopenhadze tuż po zakończeniu I wojny światowej. Karoline, młoda szwaczka zwolniona z pracy po tym, jak zachodzi w ciążę, trafia pod opiekę Dagmar — kobiety prowadzącej pod przykrywką sklepu ze słodyczami nielegalną „agencję adopcyjną”. Z czasem bohaterka odkrywa, że działalność Dagmar nie ma nic wspólnego z pomocą potrzebującym, a jej prawdziwa natura skrywa mroczny sekret.
Film został doceniony nagrodami w Gdyni, zdobył liczne Orły i otrzymał nominację do Oscara jako duński kandydat. Zrealizowany z niezwykłą precyzją, znakomicie zagrany przez Vic Carmen Sonne i Trine Dyrholm oraz hipnotyzujący wizualnie, jest jednocześnie wstrząsający i skrajnie pesymistyczny. To seans, do którego trudno wrócić, ale którego nie sposób zapomnieć. Kino mocne, bezlitosne i wybitne.
5. Utrata równowagi, reż. Korek Bojanowski
To już trzeci film w tym zestawieniu — po „Domu dobrym” i „Ministrantach” — w którym pojawia się Tomasz Schuchardt, i kolejny dowód na to, że miniony rok należał właśnie do niego. Maja, studentka aktorstwa, traci wiarę w swoją przyszłość na scenie i coraz poważniej rozważa porzucenie wymarzonego zawodu na rzecz „bezpieczniejszej” ścieżki. Przełom następuje wraz z pojawieniem się charyzmatycznego reżysera, który obsadza ją w roli Lady Makbet. To doświadczenie przywraca Mai pewność siebie, ale jednocześnie stopniowo odsłania mroczną naturę jej mentora.
Film jest szczerym i bezkompromisowym spojrzeniem na ciemne strony polskich szkół teatralnych — świat manipulacji, nadużyć i przemocy skrywanej pod fasadą artystycznej pasji. Znakomita Nell Kaczmarek oraz kolejna przerażająco wiarygodna kreacja Tomasza Schuchardta sprawiają, że „Utrata równowagi” staje się jednym z najbardziej niepokojących, a zarazem najbardziej potrzebnych filmów tego roku.
